Greinar frá mánuðinum March, 2011
Geimskipið Jörð
„That‘s one small step for a man, one giant leap for mankind.“ Þessa frægu orð sagði geimfarinn Neil Armstrong þegar hann steig fyrstur manna á tunglið 21. júlí 1969. Sá atburður markaði tímamót í vísindum og batt einnig ákveðinn endahnút á geimkapphlaupið. Upplýsingarnar sem kapphlaupið gaf af sé hafði mikil áhrif á mannkynið. Einstaklingurinn varð miklu minni en áður, hann var ekki lengur einungis hluti af fjölskyldu, bæjarfélagi, þjóð og svo loks mannkyninu heldur var mannkynið orðið samfélag á pínulitlu rykkorni í endalausum heimi. Ekki nóg með að heimurinn væri endalaus heldur hlaut að finnast vitsmunalíf annarsstaðar í heiminum sem gæti barið að dyrum hvenær sem er. Þetta leiddi til menningarbreytingar þar sem maðurinn stóð nú undir óljósum kröfum alheimsins. Sérstök geimaldarmenning myndaðist.
Lesa áfram »Ska og skinheads: Af hverju ska tónlistarstefnan er svo oft tengd við rasisma og kynþáttafordóma
Ska er tónlistarstefna sem átti upptök sín í Jamaica á 6. áratugnum. Ska var undanfari reggae og rocksteady og sameinaði eiginleika karabísks mento1 og bandarískum djass. Ska er yfirleitt skipt niður í þrjú skeið: Upprunalega skeiðið í Jamaica á 7. áratugnum, „Two tone“ skeiðið á Bretlandi á 8.áratugnum og þriðja skeiðið sem byrjaði á seinni árum 9.áratugarins en náði hátindi vinsældar sinnar á 10.áratugnum.2 Ska var í byrjun aðallega vinsælt í Jamaica en fór síðan að laða að sér sérstaka félagshópa eins og pönkara, skinheads og suedeheads. Það var til þess að Ska fékk slæmt orð á sig, þá aðallega fyrir að vera rasísk og fordómafull stefna. Í þessari grein verður rýnt í eiginleika Ska og hvaða ástæða sé fyrir því að stefnan laði að sér flokka kynþáttahatara.
Lesa áfram »Hugleiðingar um útskorin íslensk horn
Í þessum pistli verður fjallað um útskorin íslensk horn í tilefni yfirstandandi sýningar á þeim í Þjóðminjasafni Íslands sem líkur 31. desember 2011. Ég mun leitast við að tengja hornin á sýningunni við nýlegar niðurstöður úr rannsóknum á íslenskum dýrabeinasöfnum. Ég mun skoða hvernig þær geta sett þessi fagurlega útskornu horn í samhengi við efnismenningu á Íslandi í aldanna rás eins og hún birtist í gegnum dýrabeinafornleifafræði.
Lesa áfram »Mikilvægi heimilisins-Úr rannsóknum á aðstæðum aldraðra
Ljóst er að ákveðin stofnanavæðing hefur orðið hér á landi hægt og bítandi en nú má sjá ákveðið afturhvarf til heimilisins þar sem lífsgæði fólks eru tekin til skoðunar í auknum mæli. Heimilið er gjarnan talið eitt gleggsta dæmið um það hvernig fólk myndar tilfinningaleg tengsl við staði og í mörgum tilvikum verður það að órjúfanlegum þætti í lífi þess. Þessu hefur verið lýst á þann hátt að einstaklingnum líði eins og heimilið sé hluti af honum og hann hluti af heimilinu.
Lesa áfram »Hvað er góð sagnfræði?
Hvað einkennir góða sagnfræði? Það er spurning sem 21 fræðimaður hefur reynt að svara í nýjasta hefti Sögu, tímarits Sögufélags. Þar fjallar hver fræðimaður um eitt sagnfræðirit og útlistar hvers vegna viðkomandi skrif teljist góð sagnfræði. Ef marka má þetta heftið þá er það aðallega þrennt sem einkennir góða sagnfræði: stíll, aðferð og erindi rannsóknarinnar við sagnfræðinginn.
Lesa áfram »