http://hugsandi.is Vefrit um fræði og menningu í víðum skilningi. Tue, 25 Oct 2011 20:33:16 +0000 en hourly 1 http://wordpress.org/?v=3.3 http://hugsandi.is/articles/hvad-vitum-vid-um-soguna-islandssagan-i-gagnrynu-ljosi-seinni-hluti-2/ http://hugsandi.is/articles/hvad-vitum-vid-um-soguna-islandssagan-i-gagnrynu-ljosi-seinni-hluti-2/#comments Thu, 03 Feb 2011 08:00:04 +0000 Arngrímur Vídalín Stefánsson http://hugsandi.is/?p=3811

Völuspá er aðeins eitt dæmi af mörgum um það hversu lítið við í raun vitum um sögu okkar og menningu, og hversu erfitt er að draga ályktanir af því sem við þó höfum í höndunum. Annað gott dæmi er Íslendingabók, okkar elsta rit að talið er, í það allra minnsta elsta sagnfræðirit Íslendinga. Elsta varðveitta gerð hennar er þó ekki eldri en frá 17. öld, vel læsileg og er til sýnis í Þjóðminjasafninu fyrir hvern þann sem fýsir að skoða. Engu að síður er upphafleg gerð hennar talin vera frá öndverðri 12. öld (nánar tiltekið er hún talin skrifuð milli 1122 – 1133). Hún er ennfremur eignuð höfundi, Ara fróða Þorgilssyni, og í hana og höfund hennar er víða vitnað í fornritunum. Þó getum við ekki vitað með vissu að hann hafi skrifað hana, eða að bókin sé þetta gömul, með neinni vísindalegri fullnustu. Besta svarið er að líklega er bókin þetta gömul og að öllum líkindum samdi Ari fróði hana. Þar sem ekki verður endanlega gengið úr skugga um höfundinn, og í ljósi þess að annað er afar ólíklegt, þá getum við gengið að því sem vísu að Ari hafi skrifað Íslendingabók uns annað kemur í ljós.]]> http://hugsandi.is/articles/hvad-vitum-vid-um-soguna-islandssagan-i-gagnrynu-ljosi-seinni-hluti-2/feed/ 5 http://hugsandi.is/articles/hvad-vitum-vid-um-soguna-islandssagan-i-gagnrynu-ljosi-fyrri-hluti/ http://hugsandi.is/articles/hvad-vitum-vid-um-soguna-islandssagan-i-gagnrynu-ljosi-fyrri-hluti/#comments Tue, 01 Feb 2011 08:00:10 +0000 Arngrímur Vídalín Stefánsson http://hugsandi.is/?p=3774 Haustið 2009 leitaði ég einu sinni sem svo oft áður heimilda, í það skiptið vegna fyrirlesturs fyrir áfanga um eddu- og dróttkvæði við íslenskuskor Háskóla Íslands. Fyrirlesturinn átti að fjalla um varðveislu Völuspár, gerðir hennar og útgáfur. Um það efni hafa verið rituð heil reiðinnar býsn svo af nógu var að taka, og að sama skapi þarf vart að taka fram að skoðanir fræðimanna á kvæðinu eru ekki mikið færri en þeir sem hafa tekið það til meðferðar síðastliðin 80 ár eða svo. Þráinn Löve er einn þeirra en hann taldi kvæðið ekki með nokkru móti geta verið samið á Íslandi vegna þeirrar Óðinsdýrkunar sem þar kæmi fram, enda hefðu Íslendingar ekki mikið haldið upp á Óðin svo sannað verði. Þá leggur hann fram þá tillögu að Egill Skallagrímsson sé höfundur Völuspár.]]> http://hugsandi.is/articles/hvad-vitum-vid-um-soguna-islandssagan-i-gagnrynu-ljosi-fyrri-hluti/feed/ 3 http://hugsandi.is/articles/af-kellingum-knattspyrna-i-hinsegin-ljosi/ http://hugsandi.is/articles/af-kellingum-knattspyrna-i-hinsegin-ljosi/#comments Thu, 28 Oct 2010 08:00:49 +0000 Ólafur Ingibergsson og Valgerður Óskarsdóttir http://hugsandi.is/?p=3445 1 Fyrr í mánuðinum spilaði íslenska karlalandsliðið í knattspyrnu við það portúgalska á Laugardalsvelli í undankeppni Evrópumótsins og tapaði. Úrslitin vekja litla undrun en eftirtektarverðari eru ummæli Hermanns Hreiðarssonar landsliðsmanns og fyrirliða hér fyrir ofan um mótherja sína í portúgalska liðinu, sem hann lét falla í viðtali við fréttamann RÚV eftir leikinn. Ummæli sem þessi eru ekkert einsdæmi þegar kemur að hópíþróttum karla. Orðfærið sem notað er virðist oft og tíðum helst miða að því að niðurlægja andstæðinginn og mestri niðurlægingu virðist náð með því að líkja andstæðingnum við konu (eða kellingu eins og Hermann orðaði það, líklega í tilraun til að láta það hljóma enn meira niðrandi). Eins og áður segir er þetta orðfæri ekkert einsdæmi og sumarið 2007 sungu Skagamörkin, stuðningssveit ÍA, um Íslandsmeistara FH (Fimleikafélag Hafnarfjarðar) í knattspyrnu: Það eru litlar stelpur í fimleikum.
Það eru litlar stelpur í fimleikum:
Dýnur og trampólín,
flikk flakk og heljarstökk.
Það eru litlar stelpur í fimleikum.²]]> http://hugsandi.is/articles/af-kellingum-knattspyrna-i-hinsegin-ljosi/feed/ 5 http://hugsandi.is/articles/islenskt-brennivin-islenskur-menningararfur/ http://hugsandi.is/articles/islenskt-brennivin-islenskur-menningararfur/#comments Thu, 09 Sep 2010 08:00:25 +0000 Björk Hólm Þorsteinsdóttir http://hugsandi.is/?p=3289 Þorrablótin og þorramaturinn er eitthvað sem enginn Íslendingur dregur í efa að sé íslenskur menningararfur. Þorramatnum fylgir síðan oftar en ekki íslenska brennivínið. Mætti þá segja að íslenska brennivínið sé jafn viðurkenndur menningararfur eins og til dæmis handritin okkar? Ólíklegt er að UNESCO myndi taka brennivínsflöskuna inn á sinn lista án athugasemda. En þrátt fyrir það þá hefur íslenska brennivínið sinn stað í hjörtum landsmanna.]]> http://hugsandi.is/articles/islenskt-brennivin-islenskur-menningararfur/feed/ 0