Allt frá tímum Forn-Grikkja hefur fegurðin verið viðfangsefni mikilla hugsuða, en þó var fagurfræðin einungis jaðargrein í heimspekinni öldum saman. Höfundar fyrri tíma á borð við Platon, Aristóteles, Plótínus, Hóras, Longínus og Tómas af Akvínó fjölluðu um þetta viðfangsefni, en engu að síður var fagurfræði utangarðs, of huglæg og afstæð til að mönnum þætti hún fullnægjandi viðfangsefni fyrir heimspekina. Það er ekki fyrr en með þýska heimspekingnum Immanuel Kant (1724-1804) sem fagurfræði fór að njóta sammælis meðal annarra heimspekigreina og því má líta á hann sem upphafsmann nútíma fagurfræði. Kant var fyrsti mikli heimspekingurinn sem felldi kenningar um fagurfræði inn í heildarkerfi sitt, og fékk fagið þar með viðurkennt sem jafn mikilvægt og aðrar heimspekigreinar.
Árið 1790 sendi Kant frá sér bókina Gagnrýni dómgreindarinnar, og var sú bók hin þriðja í röð svokallaðra gagnrýnisbóka hans. Í grófum dráttum má segja að hún fjalli um fagurfræði, en hinar tvær bækurnar, þ.e. Gagnrýni verklegrar skynsemi (útgefin 1788) fjalli um siðfræði, og stórvirkið Gagnrýni hreinnar skynsemi (útgefin 1781, endurskoðuð 1787) fjalli um þekkingu. Þessi verk, og sérstaklega hið síðastnefnda, hafa verið svo áhrifamikil að segja má að þau hafi verið jafn byltingakennd fyrir heimspekina og uppgötvanir Kóperníkusar um stöðu jarðarinnar í sólkerfinu voru fyrir náttúruvísindin. Hér er ekki rúm til að ræða ítarlega hví hugmyndir Kant voru svona byltingarkenndar; duga verður að segja að hann hafi kollvarpað öllum fyrri hugmyndum um samband mannshugans við veruleikann. Í stuttu máli var eðli þessarar byltingar það að hann færði rök fyrir því að mannshugurinn, vitund manns sjálfs, stæði ekki fyrir utan umheiminn eins og hlutlaus áhorfandi sem gæti metið allt sem hann sæi á óhlutdrægan hátt, heldur væri mannshugurinn þvert á móti rótfastur í umheiminum, í sífelldri díalóg við umhverfi sitt. Þetta myndi hafa í för með sér að allar hugmyndir mannsins um veruleikann hlytu að vera huglægar og afstæðar. Heimurinn eins og við þekkjum hann verður afurð hugarstarfs okkar sjálfra. Kant vildi því meina að við gætum aðeins kynnst ásýnd hlutanna, en aldrei „hlutunum í sjálfum sér“ eins og hann orðaði það. Ekki nóg með þetta, en sé hið mennska viðfang gert að uppsprettu reynslunnar þá hlýtur það að þýða að skilyrðin fyrir möguleikanum á huglægni séu um leið skilyrðin fyrir möguleikanum á hlutlægni. Með öðrum orðum: uppbygging minnar persónulegu reynslu og uppbygging heimsins eru tvær hliðar á sama pening. Samkvæmt Kant nálgast hugurinn heiminn á þrenna vegu: í gegnum skilning (Gagnrýni hreinnar skynsemi), í gegnum skynsemi (Gagnrýni verklegrar skynsemi) og í gegnum fagurfræðilega reynslu (Gagnrýni dómgreindarinnar). Þessi svið útiloka síðan og takmarka hvert annað. Skilningur hefur t.d. ekkert að gera með skynsemi og öfugt.
Kenningar Kant um fagurfræði eru að mörgu leiti viðbrögð við skrifum David Hume um þetta efni. Hume hafði viljað meina að fegurð væri huglæg og smekkur manna háður persónulegum duttlungum, og Kant tók undir þetta en vildi þó meina að engu að síður væri til fegurðarupplifun sem væri alveg ópersónubundin. Markmið röksemdafærslu hans verður því að brúa bilið á milli hins huglæga og hins hlutlæga, að sýna fram á að í þessum málum séu til algildir mælikvarðar þó svo að smekkur manna sé sértækur. Ópersónulega fegurðarupplifunin er samkvæmt honum afleiðing af því sem hann kallaði frjálst samspil ímyndunaraflsins og skilningsins. Eina mögulega skýringin á reynslu sem þessari væri að hún endurspeglaði að einhverju leiti innri gerð hugans, m.ö.o. að hugarstarf allra manna sé eins að innri gerð. Það sé sem sagt til einhvers konar fegurðarupplifun sem er forskilvitleg, svo framarlega sem viss skilyrði eru uppfyllt, og er það í samræmi við þá höfuðkenningu sem Kant setti fram í Gagnrýni hreinnar skynsemi, þ.e. forskilvitlegu hughyggjuna (e. transcendental idealism). Kjarninn í henni er, eins og áður segir, að reynsla okkar af hlutum markast öll af því hvernig okkur virðast hlutirnir, en ekki af því hvernig þeir eru í raun.
Skilyrðin fyrir þessari hreinu fagurfræðilegu upplifun eru fern. Í fyrsta lagi þarf að samþykkja að smekkur sé huglægur. Þetta er viðhorf Hume, og Kant samþykkir það. Tilfinningar sem vakna við að skoða fagra hluti eins og listaverk búa í þeim sem horfir en ekki í hlutunum sjálfum. Dómar um fegurð snúast ekki um eiginleika hluta heldur um tilfinningar sem vakna við að skynja form hlutanna.
Í öðru lagi þarf smekkur manns að vera óhlutdrægur. Dómar um fegurð verða semsagt að grundvallast á því að þeir séu ekki sprottnir af einhverjum praktískum ástæðum, eða persónulegum áhuga á hlutnum. Því má segja að Kant aðhyllist ákveðinn hreinleika í listmati. Það eina sem gildir er hughrifin sem vakna með manni út frá skynjun á formi verksins. Þetta má ekki vera spurning um að langa í hlutinn til að svala neinum hvötum sem maður kann að hafa, því langanir heyra undir skynsemina í kerfi Kant, og eru þar með siðferðilegt en ekki fagurfræðilegt spursmál. Þetta er mikilvægt vegna þess að þetta var mjög róttæk hugmynd, að aðgreina hið fagra frá hinu góða með þessum hætti. Fegurð er, í heimspekilegum skilningi Kant, bæði óskynsamleg og ógagnleg. Þetta gengur þvert gegn klassísku hefðinni en samkvæmt henni höfðu hið fagra og hið góða alltaf fylgst að.
Í þriðja lagi einkennist upplifun okkar á fegurð af því að okkur finnast fallegir hlutir vera einhvern veginn fullkomnir, endanlegir, líkt og það sé engu við þá að bæta. Manni finnst hluturinn vera eins og fyrirmynd annarra hluta. Sögnin að finnast skiptir höfuðmáli í þessu samhengi, vegna þess að hér er Kant að skilja á milli skilnings og smekks; þessi upplifun fullkomleikans er tilfinningabundin. Hann skilur þarna á milli með því að setja sem forsendu að fegurð hluta megi ekki byggja á neinni reglu. Sumir hlutir eru fullkomnir vegna þess að þeir þykja uppfylla einhverja fyrirframákveðna reglu og við getum útskýrt hvernig þeir uppfylla regluna, sagt til um hvort þeir uppfylla hana eða ekki. Það eru hins vegar engin rök sem geta útskýrt þennan fullkomleika sem við teljum okkur stundum skynja í sumum listaverkum. Þessi tilfinning fyrir endanleikanum sem við skynjum í þeim er einungis afleiðingin af hinu frjálsa samspili ímyndunaraflsins og skynjunarinnar, sem áður var nefnt. Þessi aðgreining er í samræmi við aðgreininguna á milli sviða hugans (sem þrjár bækur Kants skiptast gróflega á milli) sem áður minnst á: skilningurinn má ekki hafa neitt með smekkinn að gera. Þessi þriðja forsenda fyrir hinni fagurfræðilegu upplifun er tilraun Kant til að koma klassísku hugmyndinni um sanna fegurð til bjargar, eftir að Hume hafði brotið hana niður. Kant er með öðrum orðum að segja: gott og vel, sönn fegurð á kannski ekki raunverulega rétt á sér en hugmyndin um sanna fegurð er samt sem áður mikilvægt einkenni á fegurðarupplifun okkar.
Fjórða og síðasta forsendan er sú að okkur finnst eins og fegurð hlutar búi í hlutnum en ekki í huga okkar jafnvel þó að að smekkur sé í rauninni huglægur. Okkur finnst samt eins og fegurðin búi í hlutnum, og í kjölfar þess ætlumst við til þess að öðrum þyki hann einnig fagur, dæmi hann sem fagran. Hér er því greint á milli dóma sem eru ákvarðandi annars vegar, og íhugandi dóma hins vegar. Það var aðgreining sem ekki hafði verið gerð áður og skiptir miklu máli. Það að fella dóma er, samkvæmt Kant, almennt það að hugsa hið sértæka innan hins almenna. Ákvarðandi dómar skipa hinu sértæka undir hið almenna, þ.e. þeir skipa beinum skilningi undir eitthvað hugtak, og ákvarða að hlutur sé eitthvað ákveðið fyrirbæri, t.d. ef maður segir „þetta er stóll“. Íhugandi dómar áskapa fyrirbærum hins vegar enga eiginleika. Smekksdómar eru íhugandi dómar. Ef maður segir t.d. að málverk sé fallegt er maður ekki að tileinka því einhverja raunhyggjulega eiginleika eins og rannsóknir hafi leitt í ljós að það búi yfir þeim. Svona íhugandi dómar ákvarða ekki neitt, einfaldlega vegna þess að þeim stendur ekki til boða neitt ákveðið hugtak til að fella skilning sinn undir. Þess í stað verðum við að leita að hugtaki með vitsmunum okkar.
Íhugandi dómar þarfnast hugtaka því öll reynsla þarfnast hugtaka og beins skilnings. Til að uppfylla þessa þörf kemur ímyndunaraflið til skjalanna og leggur til óákvarðað hugtak yfir huglægan tilgangsleika (e. purposiveness) náttúrunnar. Þetta hljómar illskiljanlega, en hinn huglægi tilgangsleiki náttúrunnar er einfaldlega sú hugmynd að heimurinn komi okkur fyrir sjónir eins og að hann hafi verið beinlínis sniðinn að skilningi okkar á honum. Í kjölfar þessa lýsir Kant því yfir að við upplifum fegurð eða fagurfræðilegan unað þegar við teljum okkur sjá að skipulagið sem við greinum í heiminum endurspeglar skipulagið sem okkur finnst við þarfnast til að öðlast merkingarbæra og skiljanlega reynslu. Með öðrum orðum: samkvæmt Kant eru augnablik fegurðar þau augnablik þegar við teljum okkur sjá glitta í möguleikann á reynslu.
Að lokum er því ósvarað hvernig Kant hugðist brúa bilið á milli hins huglæga og hins hlutlæga. Allt snýst það um ánægju. Ánægjan sem maður upplifir af hlutnum má ekki vera á einhvern hátt komin til af persónulegum hentugleikaástæðum, heldur verður hún að vera „hrein“ eins og segir í annarri forsendunni. Þar sem hún byggist ekki á persónulegum hentugleika mínum hlýtur hún að vera óhlutdræg, og þá ætti hún að tengjast einhverju sem er sameiginleg öllum mönnum og þar með, segir Kant, er fagurfræðilegi dómurinn almennur enda þótt hann sé huglægur.